Actueel: Onderstaand artikel kwamen we gister tegen in de Volkskrant
Gemeentelijke experimenten met het vergoeden van relatiecursussen lijken succesvol en dat is om meerdere redenen goed nieuws.
In 2024 scheidden de ouders van 23.637 kinderen na een huwelijk. Daarnaast zijn er jaarlijks naar schatting ruim twintigduizend kinderen van wie de ouders uit elkaar gaan zonder dat ze getrouwd waren, volgens cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Ongeveer 10 tot 15 procent van deze scheidingen loopt uit op een bittere strijd tussen beide ouders.
Vechtscheidingen
Zulke ‘vechtscheidingen’ hebben vaak zeer nadelige gevolgen voor de kinderen, merken gemeenten. Sinds de decentralisatie in 2015 zijn zij verantwoordelijk voor de jeugdzorg. Die is kostbaar en daarom voor veel gemeenten een zware financiële last. Dit terwijl het beroep op jeugdzorg toeneemt. Er is jaarlijks zo’n 8 miljard euro mee gemoeid.
‘Te veel jeugdigen maken gebruik van jeugdzorg (bijna 1 op elke 8 kinderen tot 18 jaar)’, schreven de toenmalige staatssecretarissen Vincent Karremans en Teun Struycken in november 2024 aan de Tweede Kamer, ook op basis van CBS-cijfers. ‘Dat kunnen en mogen we niet als een normaal gegeven beschouwen. Dit moeten we niet willen en het is niet houdbaar voor de toekomst. We hebben hier simpelweg de jeugdzorgprofessionals en het geld niet voor.’
In Gouda stelde de gemeente vast dat juist door ouders die in scheiding liggen vaak een beroep op jeugdzorg wordt gedaan. Terecht dat het gemeentebestuur is gaan nadenken wat daaraan te doen valt. Een van de gekozen oplossingen is relatietherapie aanbieden voor stellen die zich tijdig met hun problemen melden bij de gemeente.
Gemeenten
Zoals deze krant woensdag berichtte, staat Gouda hierin niet alleen. Een groeiend aantal gemeenten vergoedt relatiecursussen of relatietherapie, van met name ouders met minderjarige kinderen, in de hoop relaties te verbeteren en scheidingen te voorkomen. Dat is een nieuwe ontwikkeling, naast de al langer bestaande begeleiding van stellen om zo harmonieus mogelijk (‘scheiden zonder schade’) uit elkaar te gaan.
Blijvend contact met beide ouders
Van scheidingen die goed worden afgewikkeld, hoeven kinderen betrekkelijk weinig last te hebben. Dit geldt vooral als met beide ouders het contact blijvend is, door een duidelijke omgangsregeling en het achterwege blijven van financiële problemen. Vechtscheidingen daarentegen zijn altijd nadelig voor kinderen, zeker als die leiden tot uithuisplaatsingen. Van jeugdhulp naar (soms noodzakelijke) jeugdbescherming is een traject dat zoveel mogelijk dient te worden voorkomen. De zaak rond het Vlaardingse pleegmeisje is niet de enige die dat aantoont.
Met een gemeentelijk relatie- en scheidingsteam snijdt het mes dus aan twee kanten: als de aanpak werkt, is dat beter voor zowel de kinderen als de portemonnee van de gemeente. Het roept wel de vraag op hoever de overheid mag gaan in het meekijken achter de voordeur van ouders met een relatie of huwelijk waaruit alle fut verdwenen is.
Het stemt in dit licht hoopvol dat de Goudse wethouder van ChristenUnie-huize, toch typisch een gezinspartij, verzekert dat haar inspanningen ‘niet ideologisch’ zijn. ‘We zeggen tegen niemand: blijf bij elkaar.’ Want vele ervaringen leren ook dat het bekende ‘bij elkaar blijven om de kinderen’ vaak alsnog tot grote brokken leidt.
Elke complexe echtscheiding die kan worden voorkomen is er eentje. Wellicht is dat een aanmoediging voor het kwart van de Nederlandse gemeenten dat nog niets doet aan hulp bij relaties en scheidingen.
Relatiecoaching leidt tot meer verbinding
Nieuwe Stap ziet dat relatiecoaching een positief effect heeft op de ouders in scheiding. Ook al wordt er na het coachingstraject besloten dat de echtelieden uit elkaar gaan, hebben ze in de coaching gezien wat hun eigen rol is, hoe de dynamieken werken en hoe je dus respectvol met elkaar kan omgaan.
Dit leidt tot minder vechtscheidingen en tot kinderen die net zo gelukkig oproeien als kinderen van ouders die niet gescheiden zijn.
Kernaanpak
REAGEER OP DEZE BLOG