Hoe overtuig je de narcist?

Overtuigen is een kunst apart. 

Mensen met persoonlijkheidsproblematiek, en dat is zeker het geval bij narcisten,  zijn gestagneerd in hun ontwikkeling.  Als kind hebben ze niet geleerd onderscheid te maken tussen fantasie en werkelijkheid.

De opvoeding is de basis

Weet jijzelf bijvoorbeeld  nog dat je toen je jong was nog bang was voor spoken,  of dat je geloofde dat je echt even Spiderman of Mega Mindy was?  Ouders die sensitief op je reageren hebben je toen geleerd een brug te slaan tussen je verbeelding en de realiteit. 

 Bijvoorbeeld als het kind op de eettafel met Duplo Schiphol aan het spelen is,  zegt de ouder tegen etenstijd op empathische wijze:” Jantje, ik denk dat op Schiphol de mensen ook moeten eten.  De piloten gaan naar huis naar hun kindjes.

Laat je de laatste vliegtuigen nog vertrekken en rij je nog even de binnengekomen vliegtuigen in hun loods?  Dan kunnen zij eten en wij zo ook. De overgang van het fantasiespel naar de realiteit leert het kind  dan te maken zonder dat de ouder het forceert.  De fantasie wordt erkend,  de werkelijkheid wordt zachtjes en liefdevol geïntroduceerd.

De niet-sensitieve ouder doet als volgt: “Jantje, opruimen, eten en wel nú? “

Narcisten hebben dit te weinig of niet meegekregen in hun opvoeding.  Zij konden hun wil doorzetten bij hun ouders,  of hun wil werd juist gebroken.  Dit gebeurt in een gezin bij ouders die hun kind emotioneel verwaarlozen door geen grenzen en structuur aan te bieden,  of door ouders die zelf machtlustelingen zijn en zichzelf verliezen in geloven in kwade opzet en machteloosheid en hun kind zwaar straffen of zeer hoge eisen opleggen (parentificatie) .

De narcist als volwassene

Uitkomst is dat de narcist als volwassene andermans mening niet ziet,  accepteert en tolereert.  Als je ex zo’n narcist is en jullie hebben gezamenlijk kinderen en jullie zijn verplicht omgang met elkaar te hebben,  wordt communicatie dus zeer moeilijk.

In trajecten als ONS en PSO wordt van de ouders verwacht dat ze de omgang van de kinderen met beide ouders bevorderen en dat ze goed met elkaar leren overleggen.  Hoe doe je dat dan met een ex die narcist is, die in zijn eigen waarheid gelooft en die er alleen maar op uit is zijn gelijk te krijgen en jou zijn fantasie op te leggen. 

Terwijl je als partner weet dat hij of zij ongelijk heeft en je kinderen deze makken van hun narcistische ouder ook al merken en er emotioneel op reageren.

Terwijl de hulpverlening trapt in de mooie praatjes van de narcist en de narcist voordeel geeft van de twijfel.  

Overtuigen van een narcist lijkt dus onmogelijk

Relatiepsycholoog Alfred de Lange zei ooit :  “Als iemand wint in de relatie, verliest de relatie”.

Daarom zijn relaties met narcisten ook gedoemd te mislukken.  Een narcist wil altijd winnen, de controle hebben. ) Zijn waarheid prevaleert.

Hij blijft geloven in zijn fantasie. 

Twee soorten adviezen

Twee soorten adviezen zijn hiervan belangrijk. 

• 1. Meebewegen met de fantasie.
• 2. Rekening houden met de weerstand van de narcist om de realiteit te accepteren. 

Ad 1: Meebewegen met de fantasie

Dat kan door de narcist te verleiden het goede te doen, en door de voordelen voor hem van een bepaalde keuze te benadrukken.

Bijvoorbeeld: “ Als ons kind de zaterdagen ook bij mij is, hoef jij (dat is dan de narcist) hem niet naar voetbal te brengen.  Ben je geen groot deel van de dag kwijt, en kun je zelf fijn met je vrienden meedoen aan die tenniscompetitie die jij zo graag wil.  Mooi toch? “

 Of je kunt de fantasie beklemtonen,  waarin de narcist zichzelf bijvoorbeeld als een eerlijk mens ziet.

“ Die eerlijkheid, dat is mooi dat je dat noemt, wil ik zelf ook graag.  Zullen we dat inzetten als we ons kind uitleggen….. 

Rekening houden met de weerstand van de narcist.

De weerstand ondervindt een mens:

1. bij verandering, de moeite die dat kost, de verwarring die dat geeft in de planning,
2. het tempo en de permanentie van die verandering, “ moet het nu al, is het voor altijd?” 
3. wanneer hij denkt dat hij de verandering niet aankan, faalangst, bij nieuwe dingen. 
4. als hij denkt dat op de ene verandering de andere volgt, “geef je een vinger, wil de andere een hand?” 
5. wanneer de narcist denkt dat het alleen het belang van jou is, en hij er geen baat bij heeft.  Handig is om dan in je voorstel tot verandering meteen deze twijfels,  aannames en angsten mee te nemen.

Dus: 

Geef aan dat je de verandering niet meteen wil.  Dat je denktijd geeft, dat de uitkomsten tussentijds geëvalueerd en aangepast kunnen worden.  Toon begrip dat veranderingen spannend kunnen zijn,  en geef aan waar de voordelen voor de narcist zitten.

Focus erop dat het om die ene nieuwe afspraak gaat, en dat andere afspraken daar niet automatisch uit volgen. 

Bijvoorbeeld: “ Beste ‘naam narcist’, ik stel voor de komende tijd onze hond door de week bij mij te laten,  en alleen in de weekenden bij jou te laten zijn.  Door de week immers werk jij en de kinderen zijn dan naar school. Dan is er niemand om op te vangen. Door hem door de week bij mij te laten  hoef je ook de uitlaatdienst niet in te huren.  Dat zijn dus twee voordelen, en het scheelt dus jouw geld voor de uitlaatdienst.  Laten we dat twee maanden proberen, en dan kijken hoe het ons bevalt.

Vind je dat een goed idee? Denk er maar even over na, dan hoor ik het aan het eind van de week wel. “

 Wijsheid

Ik wens je veel wijsheid, doortastendheid, bij het toepassen van deze adviezen.  Succes is niet gegarandeerd, natuurlijk, dat zou al te mooi zijn, maar helpend is het zeker!

Ik wens jullie allemaal een vredige , fijne kerst en een goed nieuwjaar. 

 Hilde Brettschneider, www.retjezelf.nl